«

»

Sociaal leenstelsel: nee, tenzij…

Op 19 januari heeft staatssecretaris Zijlsta het wetsvoorstel “Studeren is investeren” aan de
Tweede Kamer aangeboden. Dit wetsvoorstel omvat het voorstel om de basisbeurs in de
masterfase te vervangen voor een sociaal leenstelsel.

Siam meent dat het voorstel in haar huidige vorm niet wenselijk is. Door de recente
invoering van de meest verschillende maatregelen, zoals de langstudeerboete, de harde
knip en instellingscollegegelden voor een tweede master, ontstaat nu een totale wildgroei
aan beperkingen en veranderingen voor het hoger onderwijs. De invoering van een sociaal
leenstelsel kan in deze vorm dan ook niet worden geaccepteerd.

De regering ziet zich gedwongen om te bezuinigen op het hoger onderwijs. Dit is in de kern
natuurlijk een slechte zaak, maar als het noodzakelijk is om het huidig niveau van onderwijs
ook voor de toekomst te kunnen garanderen en te verbeteren, dan is het te rechtvaardigen.
Toch kan geen enkel redelijk argument nog de huidige stroom aan rendementsmaatregelen
en verkapte bezuinigingen legitimeren. Den Haag zou dan ook moeten kiezen voor ofwel een
sociaal leenstelsel, ofwel het handhaven van de huidige rendementsmaatregelen.

In het geval gekozen wordt voor een leenstelsel, dan meent Siam dat de overheid ook in
moet staan voor het adjectief ‘sociaal’. De maatregel mag er in geen enkel geval toe leiden
dat de masterfase van een studie onbereikbaar wordt voor minder bedeelde studenten,
zoals studenten uit een arm milieu of studenten met een beperking. Ook mag het stelsel er
niet toe leiden dat studenten die een meerjarige master volgen, onredelijk worden belast.
De overheid moet instaan voor het behoud van de keuzevrijheid.

De maatregel kan, naar de mening van Siam, niet worden ingevoerd zonder redelijke
overgangsregeling. Zo zou het leenstelsel pas mogen gelden voor aankomende studenten.
Studenten die nu een bachelorstudie volgen zien zich immers gesteld voor een voldongen
feit, ze hebben geen redelijke kans gehad om met het oog op het leenstelsel een andere
keuze te maken.

Siam vindt, concluderend, dat de overheid heldere keuzes moet maken bij haar
bezuinigingen op het Hoger Onderwijs. In haar huidige vorm, met behoud van de
rendementsmaatregelen, zonder goede overgangsregeling en zonder garanties ter
bescherming van kwetsbare studenten, kan het sociaal leenstelsel geen doorgang vinden.

Siam volgt hierin grotendeels de lijn van het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO) wat
betreft haar stellingname. Kijk dan ook voor meer informatie op

Wetsvoorstel: http://bit.ly/hVTA0Y
Alternatief ISO: http://bit.ly/va1dV0
Persbericht ISO: http://www.siam-nijmegen.nl/studiefinanciering-voor-studenten-in-de-masterfase-afgeschaft/